Macht.
Wat doe je ermee?
In deze les ervaren kinderen wat het betekent om de baas te zijn. Daarna onderzoeken ze hoe de Gouden Regel helpt om rekening te houden met anderen.
Goed voorbereid
de klas in.
Deze les heeft een stapsgewijze opbouw. De vragen van de leerkracht zijn belangrijk en sturen het gesprek. Lees het lesverloop vooraf door en houd deze pagina tijdens de les bij de hand. Bekijk ook de extra verdieping.
De doelen van deze les.
Dezelfde vier doelen, gezien vanuit de leerkracht en vanuit het kind.
Doelen voor de leerkracht
- Kinderen kennen het begrip ‘macht’.
- Kinderen weten waarom mensen graag de macht hebben.
- Kinderen weten wat het mogelijke gevaar van macht is.
- Kinderen weten dat zij in hun leven ook te maken hebben met macht.
Doelen voor de leerlingen
- Ik weet wat ‘macht’ is.
- Ik weet waarom mensen graag de macht hebben.
- Ik weet wat het mogelijke gevaar van macht is.
- Ik weet dat ik in mijn leven ook te maken heb met macht.
Achtergrond bij dit thema.
Het tweede thema staat in het teken van conflicten hanteren. Overal, ook in de klas, komen conflicten voor. Kinderen onderzoeken hoe zij daarmee kunnen omgaan aan de hand van de Gouden Regel. Ze oefenen met rustig en vriendelijk reageren.
De eerste lessen gaan over spiegelen, respectvol discussiëren en boosheid. Les 5 gaat over macht: waarom willen mensen die graag hebben, welke gevaren zijn er en waar komen kinderen in hun eigen leven macht tegen? De volgende les gaat verder op dit thema en zoomt in op roddelen.
Zo lopen sociale vaardigheden en burgerschap samen →Bekijk de les over macht.
Blader door de presentatie op deze pagina. Open haar desgewenst schermvullend voor gebruik in de klas.
Download de les.
Bewaar de twintig dia’s als PDF op je computer. Download daarnaast de volledige leshandleiding met instructies, vragen en extra verdieping voor de leerkracht.
Van ervaren
naar afwegen.
Het lesverloop in een beknopte, leesbare webweergave. De volledige diapresentatie staat hierboven.
Terugblik
Wat weten de kinderen al van het woord ‘macht’? Laat ze dit in groepjes van drie of vier bespreken en op papier zetten. Benoem daarna de doelen van de les.
Uitleg
Wijs twee kinderen aan. Zij mogen twee minuten bepalen wat de klas doet. Geef vooraf grenzen aan van wat mogelijk is. Laat daarna één van hen in zijn of haar eentje de klas twee minuten aansturen. De andere leerling doet weer mee met de klas.
Hoe was het om de baas te zijn? Wat voelde je toen de klas deed wat je zei? Was het alleen moeilijker of makkelijker?
Vraag aan de klas wie de baas zou willen zijn en waarom. Vraag door naar wat leerlingen precies leuk vinden aan die rol. Leg uit: macht is de mogelijkheid om dingen te laten gebeuren zoals je wilt. Laat ieder kind opschrijven welke opdrachten het aan de klas zou geven als het de baas was.
Aan de slag
Verdeel de achterkant van het papier in vier vakken. Bespreek in de groepjes: wie heeft veel macht, waarom willen mensen die graag hebben en wat vind je ervan als mensen macht hebben over anderen? Geef hiervoor tien minuten en koppel klassikaal terug.
Macht kan controle en veiligheid geven en hoeft niet verkeerd te zijn. Het gevaar is dat je de belangen van anderen vergeet en vooral aan jezelf denkt. Laat kinderen daarom naar hun eigen opdrachten kijken.
Behandel de ander zoals je zelf behandeld wilt worden.
Zou je jouw eigen opdrachten leuk vinden als iemand anders de baas was? Zou je ze veranderen als je rekening houdt met de ander?
Laat leerlingen in het vierde vak opschrijven wie in hun eigen leven macht heeft, bijvoorbeeld een leerkracht, ouder of trainer. Bespreek vervolgens wiens belangen die volwassenen voor ogen hebben. Macht brengt verantwoordelijkheid mee.
Check
Pak terug wat de kinderen aan het begin over macht opschreven. Wat hebben zij geleerd? Wat was nieuw? Wat kunnen ze met deze kennis in het dagelijks leven? Blik vooruit: macht kan op een goede manier worden gebruikt, maar speelt ook een rol in groepsgedrag en buitensluiting. Dat komt in de volgende les terug.
Extra verdieping
Verbind het onderwerp desgewenst aan politiek, democratie of dictatuur. Wie heeft macht, hoe krijgt iemand die en met wiens belangen wordt rekening gehouden? Bespreek dat ook een gekozen machthebber macht kan misbruiken wanneer andere belangen zwaarder wegen.
Je leert Goud het beste
kennen in de klas.
Ontdek hoe sociale vaardigheden en burgerschap samenkomen in Goud. Probeer de methode 8 weken gratis en ervaar met je team of de aanpak bij jullie school past.